| |
Cinsel yolla bulaşan hastalıklar
Bu başlık altında toplanan hastalıklar (CUBH) iki insan arasında
oluşan cinsel nitelikli yakın temasla bulaşan mikrobik (bakteri, virüs,
parazitlere bağlı) hastalıklardır. Önceleri zührevi hastalıklar olarak
anılan bu hastalıkların bir kısmı yalızca genital bölgede belirtilere neden
olurken (kadında vajinal akıntı, erkekte üretradan akıntı, her iki cinste
genital bölgede ülser gibi), diğer bir kısmı tüm vücudu etkileyen genel
belirtilere neden olurlar (frengi, hepatit B ve AIDS gibi).
Bu hastalıkların bir kısmı için en önemli bulaşma yolu iki insanın cinsel
nitelikli yakın teması iken (genital siğil, herpes simpleks, vajinit gibi),
diğer bir kısım hastalıklar cinsel yolla bulaşmaya ek olarak kan yoluyla (AIDS
ve hepatit B'nin virüsü taşıyan kanın nakledilmesiyle bulaşması gibi,
anneden bebeğine henüz doğmadan frengi bulaşması gibi) ve cinsel ilişki
dışındaki yakın temasla da bulaşabilmektedir (anneden bebeğine doğum
esnasında ya da doğum sonrasında emzirme ve bakım esnasında bulaşan genital
siğil, herpes simpleks ve hepatit B gibi, aile içinde günlük yaşam
koşullarının paylaşılması sonucu bulaşan hepatit B gibi).
Bu gruptaki hastalıkların bulaşması için heteroseksüel ilişki (kadın-erkek
cinsel ilişkisi) koşul olmadığı gibi, bulaşma için gerçek cinsel ilişki
olmaksızın enfeksiyonu taşıyan birinin genital bölgesiyle yakın temas bile
hastalığı almak için yeterli olabilmektedir (genital siğil gibi). Cinsel
yolla bulaşan hastalıklar tüm diğer bulaşıcı hastalıklar gibi bildirimi
zorunlu hastalıklar grubunda yer alırlar.
Bu hastalıkların çoğu için cinsel ilişki dışında da
çeşitli bulaşma yolları mevcuttur. Bu yüzden bu hastalıklardan birine
yakalanan kişinin partnerini, ya da partnerin hastalığa yakalanan kişiyi
sadakatsizlikle itham etmesi haksızlık olabilir. Dahası CYBH'larda görülen
belirtiler başka hastalıklarda da görülebilir ve yalnızca belirtilere
dayanarak, tanı konmadan karşı tarafı suçlamak anlamsızdır.
Cinsel yolla bulaşan bir hastalığı olan kişinin hastalığın varolduğu zaman
dilimi içinde ilişkide bulunduğu kişilere durumu bildirmesi ve bu kişilerin
de kontrolden geçmeleri için uyarıda bulunması; tedavi bitene kadar,
doktorun belirlediği süre içerisinde hiçbir cinsel aktivitede bulunmaması ya
da doktorun izniyle prezervatif koruyuculuğu altında ilişkide bulunması
partner(ler)ine ve topluma karşı en önemli sorumluluğudur.
Acquired Immune Deficiency Syndrome
Vajinal mantar enfeksiyonu
Gonore (bel soğukluğu)
Frengi
Bakteriyel vajinit
Vajinal trikomoniais
Genital herpes (uçuk)
Genital siğiller
Hepatit B (sarılık)
Klamidya
Mycoplasma ve ureaplasma
|
|
